GELENEK ve GÖRENEKLER

Doğum - Çocukluk Dönemi: Yörede diplomasız köy ebeleri tarafından halen doğum yaptırılır. Çocukluk döneminde Çeşitli inanışlar ve uygulamalara rastlanır. Bunlar: çocuğun babasının cebinden para aldırana kadar hırsız olur düşüncesiyle tırnak kesilmez. Dişi çıkarken bıngıldağına ( Başının üzerindeki yumuşak yer) badem yağı çalınır. Memeden kesmek için memenin başına salça çaldırılarak emdirilir veya memenin başına saç yapıştırılır. İlk diş çıktığında bulgur kaynatılır üzerine şeker dökülerek komşulara dağıtılır ve karşılığında hediye alınır.• Sünnet: Sünnet olurken çocuğu tutan kişiye kirve denir. Kirve olacak kişi tuttuğu çocuk için hediye getirir. Çocuğun aileside kirveye hediye götürür.

Evlenme: Düğünler köy düğünü, salon düğünü ve mevlütlü olmak üzere üç şekilde yapılır. Her iki taraf anlaşarak düğünün ne şekilde olacağına karar verir. Düğünden bir hafta önce tanıdıkları davet etmek için yol denilen havlu, gömlek ve kumaş gibi şeyler gönderilir. Düğünden birkaç gün önceden davul eşliğinde çeyiz gider . Yine düğünün ilk günü veya önce törenle ve dualar işliğinde erkek evinin damına düğün bayrağı çekilir. Bayrak direğine ayna , soğan, çiçek ,asma anahtar v.b. şeyler bağlanır. Yöresel uygulamalar daha çok köy düğünlerinde görülür. Köy düğünü içkili olup üç gün sürer . Damat tıraş edilirken ayakkabısı saklanır hediye alınmadan geri verilmez. Gelin arabası kız evinden oğlan evine giderken arabanın önünde gençler halay çekerek giderler. Ayrıca arabanın yolu kesilir ve hediye alınarak bırakılır. Gelin gelin arabasından inmeden kayınpederi ve kayınvalidesinden indirmelik (para, tarla, inek vb.) ister. Arabadan indikten sonra geline içi su dolu cere (testi) kırdırılır. Gelin ve damadın geçeceği kapının üzerine dut yaprağı yapıştırılır ve damadın annesinin elinin altından eve girerler. Düğünden bir gün sonra mevlüt okutulur ve mevlüde gelen kadınlara eşarp örtülür.

Askerlik ve gurbetçilik: Askere uğurlama esnasında yemek ziyafeti verilir. Arabalarla konvoy eşliğinde gönderilir ve arkasından su dökülür. Ölüm: Ölünün arkasından özellikle kadın akrabaları ağıtlar yakarlar. Ölü evine yakınları ve komşuları yemek getirirler. Helva yapılarak dağıtılır. Yedi gün boyunca kuran okunur ve gelenlere yemek verilir. Ayrıca kırkıncı ve elli ikinci günü yemek verilerek kuran okutulur.• Halk meteorolojisi: Yöre insanlarından özellikle yaşlı kişiler rüzgârların estiği yöne, bulutlara, ayın etrafındaki kırmızı halkalara, gökyüzünün kızıllığına, denize ve benzeri şeylere bakarak hava tahminlerinde bulunurlar. Bu tahminlerin çoğu zaman tuttuğu görülür.• Halk matematiği: Halk arasında bir teneke tahıl ölçeğine bir haviye denir ve tahminen 16-17 kğ. dır. İki tenekeye bir gülek denir oda 32-33 kğ. gelir. Balıkçılar denizin derinliğini, ağların uzunluğunu ve iplerini pratik olması sebebi ile kulaç cinsinden ölçerler.• Nazar-nazarlık, uğur-uğursuzluk: Yörede nazara karşı evin görünen bir yerine nal, köpek kafatası veya nazar boncuğu asılır. Yine nazara karşı kurşun dökülür ve kekik, soğan kabuğu, tuz ve benzeri şeyler karıştırılarak yakılır ve tütsü yapılır. Yeni başlanacak bir işe pazartesiden başlanması iyi sayılır. Kurban kanının denize veya dereye döküldüğünde yağmurun yağacağına inanılır.• Salı günü ekmek yapıp çamaşır yıkamak, gece tırnak kesmek, çocuk üzerinden atlamak köpek uluması, damda baykuş ötmesi v.b. şeyler uğursuzluk sayılır.• Büyü : Fal ve büyüye yörede önem verilir. Bahtın açtırılması veya kapanması, iki kişinin arasının açılması veya düzeltilmesi, çalınan bir malın bulunması için büyücüye gidilir ve muska yaptırılır.• Adak: Adak genellikle olunması istenen iyi işler için koyun, tavuk ve kuran okutma olarak adanılır. Yörede Demirtaş köyündeki Demirtaş Dede türbesinde bu adaklar kesilir. Türbelerin bulunduğu yerlere gidilerek ağaçların dallarına bezler bağlanır ve dilek dilenilir. Demirtaş Dede türbesinden ağaç kesen ve getirip yakanların başına felaket geleceğine inanılır ve bundan korkulur.

Bayramlar: Bilinen ve kutlanılan dini ve milli bayramların dışında yörede bahar bayramı Sultan Nevruz adı altında kutlanılır. Bugünde kırlara gidilerek piknik yapılır.• Yemek türleri: İlçenin kendine has zengin yemek çeşidi olmamakla birlikte, yüzük çorbası, aşure, toga, balık pilavı gibi yemek çeşitleri yapılmaktadır. Toplu yemek yapıldığı zamanlarda ve düğünlerde aşçılığı ile ünlenmiş kadınlar görev yaparlar. Lahmacun, yüzük çorbası, dolma, sarma, köfte ve kısır yemekleri özel gün yemekleri arasında sayılabilir.

.
 
 
T.C.
Yumurtalık Kaymakamlığı 
Ayas Mahallesi H.Baykara Cad Hükümet Konağı Kat :4 
01680 Yumurtalık /ADANA
Tel : 0322 671 2046 - 2052 Faks : 0322 671 3322